Stoomrecompressor Dow Terneuzen boekt nu al goede resultaten

“De stoomrecompressor is een belangrijke oplossing voor warmtehergebruik”, vertelt Kees Biesheuvel, technologie- en innovatiemanager bij Dow Benelux. “Met deze machine kunnen we de energie die we opwekken uit stoom steeds opnieuw gebruiken. De stoomrecompressor zet onze reststoom namelijk onder druk, waardoor de temperatuur en de energiewaarde hiervan weer stijgen.”

Het chemiebedrijf heeft op dit moment een proefopstelling van de machine staan. “Deze comprimeert pas 1 procent van ons totale stoomgebruik. Toch is dat al goed voor een afname van 20.000 ton CO2 per jaar. Een besparing van 0,5 procent op de totale CO2-uitstoot van ons bedrijf.” Die getallen zullen hoger worden naarmate Dow Benelux de recompressor doorontwikkelt. “En dat zullen we met deze resultaten zeker blijven doen”, zegt Biesheuvel.

De (door)ontwikkeling is onderdeel van het voortdurende onderzoek van Dow Benelux naar mogelijkheden om CO2-neutraal te zijn. “Ondersteuning vanuit de rijksoverheid is heel welkom bij de stappen die we daarin zetten.” De subsidie Demonstratie Energie- en Klimaatinvestering (DEI) hielp het bedrijf om de stoomrecompressor te ontwikkelen: “Die overheidsbijdrage van 1,3 miljoen euro heeft onze terugverdientijd met een derde verminderd.”

Dow Benelux behoort tot de grootste twaalf industriële bedrijven van Nederland. Die status brengt verantwoordelijkheid met zich mee, stelt Biesheuvel. “We willen onze milieu- en klimaatimpact zoveel mogelijk beperken, en anderen inspireren datzelfde te doen.”

Opwaarderen

De CO2-uitstoot is nu zo hoog omdat Dow aan het begin staat van de waardeketen. “Wij produceren chemische bestanddelen waar later andere chemicaliën en kunststoffen mee gemaakt kunnen worden. Om dat te kunnen doen, moeten we moleculen transporteren, kraken of samenvoegen. Daar is veel energie voor nodig. Een deel van die energie gaat in de moleculen zitten. Van het teveel aan energie maken we grotendeels stoom. Die stoom gebruiken we weer in andere delen van de fabriek. Dankzij de stoomrecompressor houden we straks die energie in onze fabriek in plaats van dat we extra energie nodig hebben voor de opwekking van stoom. Zo streven we naar circulaire warmte zonder ecologische voetafdruk.”

De innovatie in de stoomrecompressor zit in het opnieuw opwaarderen van reststoom. Doorgaans worden overschotten lagedrukstoom gecondenseerd, waardoor de warmte-inhoud ervan verloren gaat. Door middel van stoomrecompressie wordt de reststroom weer onder druk gezet, waardoor de temperatuur van de reststoom en zijn energiewaarde stijgen. De energie is dan geschikt voor hergebruik. Biesheuvel: “We behouden de energie in het systeem. Dat maakt de techniek zo efficiënt. Er is veel minder elektriciteit nodig om stoom op deze manier te comprimeren dan om het opnieuw uit water te maken. Daardoor hebben we niet alleen minder CO2-uitstoot, maar ook lagere energiekosten.”

Boete

”Voor de versnelling en schaalvergroting van de verduurzaming van de industrie zijn de subsidies die de overheid beschikbaar stelt heel belangrijk”, zegt Biesheuvel. “Ze stimuleren bedrijven innovatieve oplossingen te vinden om de uitstoot terug te dringen.” Maar de échte kracht voor verandering ligt volgens hem in samenwerking tussen bedrijven, zoals in Smart Delta Resources, een samenwerkingsverband van elf energie- en grondstofintensieve bedrijven uit de regio. “Zelf kregen wij uit dit samenwerkingsverband hulp bij onze subsidieaanvraag. En op onze beurt leveren wij waterstof – een bijproduct van onze processen – aan een kunstmestbedrijf.”

De klimaatdoelstellingen voor 2030 en 2050 stellen Dow voor een dilemma. Biesheuvel: “We kúnnen voldoen aan de eisen voor 2050. Maar daarvoor moeten we wel ingrijpend onze processen veranderen. En die verandering moet in één keer goed gaan. De techniek die daarvoor nodig is willen we implementeren, maar het lukt ons niet om dat al in 2030 zorgvuldig gedaan te hebben. Het gevolg is dat we een boete zullen krijgen. We betalen dan geld dat we eigenlijk nodig hebben om te investeren in het behalen van de eisen voor 2050.” Er is wel een mogelijkheid om de eisen van 2030 te halen, zegt Biesheuvel. “Maar daarvoor moeten we een andere route in slaan. En die route zorgt ervoor dat we de doelstelling voor 2050 niet zullen halen.” Het is voor Dow dus het één of het ander.