27 - 11 - 2018

Een nieuwe draai aan het periodiek systeem

 

In ieder scheikundelokaal op de middelbare school hangt er wel één aan de muur: een periodiek systeem. Het is dé basis van de scheikunde, en misschien wel het meest bekende symbool voor iedereen die ooit iets met chemie heeft gedaan. Ter ere van het 150 jarige bestaan heeft IUPAC 2019 uitgeroepen tot het Internationaal Jaar van het Periodiek Systeem (IYPT2019).

 

Om dit jubileum te vieren onthult EuChemS, de Europese chemische vereniging, een alternatieve, moderne versie van het systeem. In dit systeem staan de negentig meest voorkomende elementen op aarde, in verhoudingen die aangeven hoeveel er nog van deze stof aanwezig is. Je kunt bovendien ook zien welke dertig elementen je terug kunt vinden in je smartphone.

 

Zorgen over gebruik van de elementen
Met deze alternatieve versie wil EuChemS aandacht vestigen op het feit dat veel elementen niet onbeperkt voorradig zijn. Als het gebruik van helium blijft zoals het is hebben we nu ongeveer nog een voorraad voor 25 jaar. Palladium, platina en rhodium zijn belangrijk in veel katalysatoren, maar worden inmiddels ook schaars en daardoor duurder. We gebruiken bovendien veel neodymium en andere zeldzame aardelementen in elektronische apparaten en krachtige magneten. Volgens de voorspelling zal de vraag naar deze zeldzame aardelementen snel groter worden dan het aanbod. Het recyclen van deze materialen staat ook nog in de kinderschoenen, we winnen onze ze nog niet efficiënt terug. Van slechts achttien elementen, voornamelijk metalen zoals ijzer, aluminium en koper, recyclen we meer dan de helft.

De KNCV deelt de zorgen van EuChemS en ondersteunt dit mooie initiatief door dit nieuwe periodiek systeem te verspreiden onder Nederlandse scholen, in samenwerking met de VNCI en Stichting C3. Op 2 en 3 november stonden we onder andere op de Woudschoten Chemie Conferentie voor scheikundedocenten, waar we exemplaren van het periodiek systeem hebben uitgedeeld. Veel enthousiaste docenten stuurden ons zelfs een mooie foto om te laten zien dat de poster hangt.

 

 

Bestellen
We hopen dat we scholieren op deze manier op een andere, leuke manier kennis kunnen laten maken met chemie en bovendien creëren we bewustzijn over het gebruik van zeldzame materialen. Wil je ook zo’n poster ontvangen? Bestellen kan hier!


Lees meer over dit onderwerp via de tag(s):
Onderwijs
Recycling
Periodiek Systeem
Elementen